باید برخاست؛تشییعی که باید آن را روایت کرد، نه فقط ثبت

زهرا بیگدلی کارشناس رسانه در یادداشتی برای پایگاه خبری صدای امید شهر نوشت؛آنچه این مراسم را از بسیاری از مناسبت‌های مشابه متمایز می‌کند، گستره حضور مردمی است. حضور اقشار مختلف جامعه از استان‌های گوناگون، قومیت‌ها، نسل‌ها و حتی مهمانانی از دیگر کشورها، تصویری از انسجام اجتماعی و همبستگی ملی را به نمایش می‌گذارد؛ تصویری که در برابر روایت‌های تقلیل‌گرایانه و گاه مغرضانه رسانه‌های معاند، از اهمیت راهبردی برخوردار است.

در چنین شرایطی، رسالت رسانه‌ها فراتر از ثبت اشک‌ها، احساسات و صحنه‌های سوگواری است. رسانه باید چرایی این حضور را روایت کند؛ اینکه چه عواملی موجب شده است مردم از دورترین نقاط کشور راهی این مراسم شوند و این حضور چه پیامی برای جامعه ایران و افکار عمومی جهان دارد.

روایت تبیینی، مخاطب را از سطح مشاهده یک اجتماع بزرگ فراتر می‌برد و او را با معنا و کارکرد این حضور آشنا می‌کند. به همین دلیل، ثبت تصاویر هوایی از عظمت جمعیت، نمایش تنوع جغرافیایی و فرهنگی شرکت‌کنندگان، گفت‌وگو با زائران و انعکاس حضور مهمانان خارجی، تنها تولید محتوا نیست؛ بلکه تولید روایت و تثبیت یک واقعیت تاریخی است.

از سوی دیگر، این مراسم فرصتی برای بازخوانی میراث چهار دهه مدیریت و رهبری کشور نیز به شمار می‌رود. روایت دستاوردها، عبور از بحران‌ها، حفظ انسجام ملی و نقش ایران در تحولات منطقه، بخش دیگری از مسئولیت رسانه‌ها در این مقطع تاریخی است. همچنین برگزاری مراسم تشییع در عراق، نشان‌دهنده ابعاد فراملی این رویداد و پیوندهای عمیق فرهنگی و مذهبی میان ملت‌های منطقه است؛ ظرفیتی که نباید از نگاه روایت‌گران دور بماند.

در میدان رسانه، گاهی یک تصویر بیش از صدها تحلیل اثرگذار است؛ اما تصویر بدون روایت، ممکن است به‌درستی فهم نشود. از همین رو، رسانه‌ها باید علاوه بر ثبت قاب‌های ماندگار، معنای این قاب‌ها را نیز برای مخاطب تبیین کنند.

امروز بیش از هر زمان دیگری، نیازمند روایت‌هایی هستیم که بر پایه واقعیت، صداقت و تحلیل شکل گرفته باشند؛ روایت‌هایی که بتوانند این حضور گسترده مردمی را به‌عنوان نمادی از همبستگی ملی و سرمایه اجتماعی ایران در حافظه تاریخی جامعه ثبت کنند.

شاید به همین دلیل است که می‌توان این تشییع را بیش از آنکه صرفاً یک مراسم بدرقه دانست، «روایت یک ملت» نامید؛ روایتی که اگر درست بیان شود، سال‌ها بعد نیز در حافظه تاریخ باقی خواهد ماند.